De wereld krimpt als je ouder wordt. Je hoeft niet meer zonodig naar de Alpen, allemaal gedoe. Ik bega soms een gedachtenexperiment. Stel dat je niet meer naar Oostenrijk of Frankrijk kunt, alleen nog maar naar Duitsland. Ik zou dat kunnen hebben. En alleen nog maar Nederland? Omgeving Arnhem?
Ik lees We gaan zo van gepensioneerd journalist Koos van Zomeren, een dagboek waarin hij soms speelt met de tijd (zoals filosoof Herakleitos juist het kind beschrijft, het speelt met de tijd alsof het triktrak is). Gesprekken met de uitgever over zijn vorige boek terwijl hij dit boek schrijft. En ik die dit lees over wat zich in 2023/24 afspeelde. Van Zomeren wandelt met zijn hond rond Arnhem, in Warnsborn, Deelerwoud, Schaarsbergen. Hij is een stuk ouder dan ik, mijn voorland. Behalve die hond dan, en behalve zijn boeken en bekendheid (als je mijn blogs niet meetelt). Hij loopt zijn vertrouwde rondjes.
Wel heeft Van Zomeren zin om zijn rondjes te veranderen in avonturen. Dat doet hij met kleine ingrepen:
'13/1 Vandaag de Schaarsbergenwandeling in omgekeerde richting, niet rechtsom zoals altijd, maar linksom zoals nooit. Sommige stukken lijken dan langer dan anders, andere korter. Avontuur! Ernie ging nu en dan voorop en liep dan precies zoals we zouden zijn gelopen als ik zelf voorop was gegaan. Knap staaltje navigatie, zijn erfenis uit de wolventijd.' (p.198)
Ik moet terugdenken aan een avontuur van Samuel Beckett waarin zijn held Molloy zwaaiend tussen zijn krukken rondjes loopt, maar toch uitkomt bij zijn moeder (zie deze blog). Filosofisch gesproken moeten we waarschijnlijk altijd twee tijdmodellen combineren, het cyclische en het lineaire, die allebei in hun eenzijdigheid even leugenachtig zijn. Het avontuur kan ontstaan door die combinatie. Zoiets speelt ook bij Dante, die de hel beschrijft als kringen, maar waar de ik-figuur toch langs die kringen een lineaire reis naar de hemel maakt.
'Terugdenken', lees ik in mijn vorige alinea. Dat woord illustreert wat er gebeurt als je mijn leeftijd bereikt, als ik mijn leeftijd bereik. Ik speel met de tijd, mijn leven speelt zich elders af, in boeken, of in mijn eigen wereldje, een tijd geleden. Zo leef ik steeds in twee tijden tegelijk, gesteld dat ik in mijn eigen tijd leef, het hier en nu. Maar dat hier en nu is nu juist dat ik Van Zomeren aan het lezen ben, een ander persoon met andere ervaringen. Inez had me het boek gegeven, en was zich ervan bewust dat ik hier veel herkenning zou tegenkomen. Warnsborn, Schaarsbergen. Hoe je schrijft zoals in een dagboek, of preciezer: een blog.
Ergens is het schrijven van een blog over je dagelijks leven onmogelijk. Het omtoveren van je rondje in een avontuur heeft iets kunstmatigs. Je hebt te weinig stof om over te schrijven. Je wil de lezer graag terwille zijn, die graag ziet dat je je uitspreekt over het wereldgebeuren, dat het een keer serieus wordt. Daar zie je zelf de zin niet van in, anderen doen dat al volop, ook op de manier die je zelf oké vindt, het is zinloos om dat te blijven herhalen, in kringetjes lopend.
Zo lees ik ook die titel, We gaan zo. Ja, we moeten er een keer mee stoppen, met deze blogs en met het leven, met ons destructieve gedrag, met wat al niet. Maar zolang we hier zijn gaan we er nog even mee door. De lezer of je hond wil weten waar hij aan toe is, en je roept 'We gaan zo'. Misschien kun je het ook zo zeggen: het kind speelt met de tijd, wij spelen het kind dat speelt met de tijd.
 |
| Een klompenpad kun je in beide richtingen lopen |
Geen opmerkingen:
Een reactie posten